Mesai Hesaplama 2026
Fazla mesai ücretinizi aylık brüt maaştan hesaplayın. Türkiye'de haftalık yasal çalışma süresi 45 saattir; bu süreyi aşan her saat fazla mesai sayılır ve işçiye %50 zamlı, pazar ve resmi tatil çalışmasında ise %100 zamlı ödenir. Bu araç aylık brüt ücretinizi 225 saatlik çalışma süresine bölerek saatlik brüt ücreti bulur; fazla mesai saatiyle çarpıp toplam mesai tutarınızı anında gösterir. Pazar mesaisi, gece mesaisi ve netten mesai hesaplamalarına dair tüm detaylar aşağıda.
Mesai Ücreti Nasıl Hesaplanır?
Türkiye'de mesai ücreti hesaplaması 4857 sayılı İş Kanunu'nun 41. maddesi ile düzenlenir. Haftalık 45 saati aşan her çalışma saati fazla mesai sayılır ve normal saatlik ücretin en az %50 fazlasıyla ödenir. Pazar ve resmi tatil günlerinde yapılan çalışma ise %100 zamlı ücretle karşılanır.
Fazla Mesai Türleri ve Oranları
İş Kanunu farklı çalışma durumları için farklı mesai oranları öngörmektedir:
Yasal Sınırlar ve Kurallar
Fazla mesai uygulamasında dikkat edilmesi gereken yasal sınırlamalar:
- Yıllık fazla mesai toplamı 270 saati geçemez (İş Kanunu md. 41)
- Günlük çalışma süresi en fazla 11 saat olabilir (md. 63)
- Gece çalışması 7,5 saati geçemez
- Fazla mesai için işçinin yazılı onayı gerekir
- 18 yaşından küçükler, gebe ve yeni doğum yapmış kadınlar fazla mesai yapamaz
- İşçi isterse fazla mesai ücreti yerine 1,5 saat serbest zaman kullanabilir
Örnek Hesaplamalar
Farklı maaş seviyelerinde fazla mesai hesaplaması (10 saat fazla mesai, %50 oran):
Pazar günü çalışma yapılırsa aynı tutarlar %100 zamlı hesaplanır, yani fazla mesai tutarı yaklaşık iki katına çıkar. Örneğin 33.030 TL brüt ile 10 saat pazar çalışması: 2.936,00 TL.
Netten Mesai Hesaplama — Net Saatlik Ücret Nasıl Bulunur?
Fazla mesai hesaplaması yasal olarak brüt ücret üzerinden yapılır ancak çalışanlar ellerine geçecek net tutarı merak eder. Net saatlik ücret, aylık net maaşın aylık çalışma saatine bölünmesiyle yaklaşık olarak bulunur:
Ancak kesin net tutarı bulmak için fazla mesai dahil brüt maaşı kümülatif vergi matrahına eklemek gerekir. Gelir vergisi kademeli olduğundan (%15'ten %40'a kadar), yılın son aylarında yapılan mesaiden net olarak daha az tutar kalır. Kesin net hesaplama için Maaş Hesaplama aracımızın 12 aylık kümülatif tablosunu kullanın.
Pazar Mesaisi ve Hafta Tatili Çalışması
Pazar günü hafta tatili sayıldığından, pazar çalışması %100 zamlı hesaplanır. Yani saatlik brüt ücretiniz iki katına çıkar. Ancak pazar çalışmasında özel bir kural vardır: Hafta tatili ücreti zaten ödenmiş olan işçi, pazar günü çalıştığında bu güne karşılık 2,5 günlük ücret hak eder (1 gün tatil + 1,5 gün çalışma).
Ulusal bayram ve genel tatil günleri (1 Ocak, 23 Nisan, 1 Mayıs, 19 Mayıs, 15 Temmuz, 30 Ağustos, 29 Ekim, Ramazan ve Kurban Bayramları) için de aynı %100 zam uygulanır. Ayrıca bu günlere karşılık hak edilen tatil ücreti ek olarak ödenir.
Gece Mesaisi — 20:00-06:00 Arası Çalışma
4857 sayılı İş Kanunu'na göre gece çalışması 20:00 ile 06:00 arasındaki dönemi kapsar ve işçinin gece çalışması 7,5 saati geçemez. Kanun gece çalışması için zorunlu bir ek ücret öngörmez, ancak toplu iş sözleşmeleri veya bireysel iş sözleşmeleri genellikle %25-%50 arası gece zammı belirler.
Gece mesaisi hesaplamasında şu noktalara dikkat edin:
- Gece vardiyası 7,5 saatten fazla uzarsa fazla olan süre fazla mesai sayılır ve %50 zamlı hesaplanır
- İşçi gece çalışmasına başladıktan sonra gündüz vardiyasına geçirilemez (zorunlu haller hariç)
- Gece vardiyası pazara denk gelirse %100 pazar zammı + sözleşmedeki gece zammı birlikte uygulanır
- Hamile işçiler gebeliğin 24. haftasından itibaren gece vardiyasına konulamaz
- Yer altı maden işlerinde çalışanlar gece 7,5 saati kesinlikle aşamaz (yasal sınır)
Saatlik Brüt Ücret Nedir, Nasıl Hesaplanır?
Saatlik brüt ücret, aylık brüt maaşınızın aylık toplam çalışma saatine bölünmesiyle bulunur. Türkiye'de tam zamanlı çalışan bir işçi için aylık çalışma saati genellikle 225'tir (haftada 45 saat × 5 hafta yaklaşık değeri). Bazı firmalar 180 saat (günde 8 saat × 22,5 iş günü) veya 200 saat gibi farklı varsayımlar kullanır; sözleşmenizde belirtilen değer esastır.
Fazla Mesai Ücreti ve Vergiler
Fazla mesai ücreti, aylık brüt maaşa eklenerek vergilendirilir. SGK primi (%14 işçi, %1 işsizlik), gelir vergisi (kademeli %15–%40) ve damga vergisi (%0,759) fazla mesai dahil toplam brüt üzerinden hesaplanır. Kümülatif vergi matrahı arttıkça mesai ücretinin net karşılığı düşer.
Bu nedenle yılın son aylarında fazla mesai yapmanın net getirisi, yılın ilk aylarına göre daha düşük olabilir. Detaylı net hesaplama için Maaş Hesaplama aracımızı kullanabilirsiniz.
Sık Sorulan Sorular
Mesai ücreti nasıl hesaplanır?
Aylık brüt ücret aylık çalışma saatine bölünerek saatlik ücret bulunur. Fazla mesai saatlik ücreti, bu tutarın fazla mesai oranı ile çarpılmasıyla hesaplanır. Toplam fazla mesai tutarı ise fazla mesai saatlik ücreti ile fazla mesai saatinin çarpımıdır.
Fazla mesaiyi hangi durumlarda %100 hesaplamalıyım?
Pazar günleri, ulusal bayramlar (29 Ekim, 23 Nisan, 19 Mayıs, 30 Ağustos) ve dini bayram tatillerinde çalışan işçiye %100 zamlı ücret ödenir. Bunlar dışında hafta içi 45 saat üzerindeki çalışmalar %50 zamlı hesaplanır.
Hafta tatili ücretini nasıl hesaplarım?
Hafta tatili (genellikle Pazar) çalışması %100 zamlı hesaplanır. Ayrıca işçiye zaten hafta tatili için 1 günlük ücret ödenmişse, çalıştığı gün için ek olarak 1,5 günlük ücret hak eder — yani toplamda 2,5 günlük ücret alır.
Yıllık fazla mesai sınırı kaç saattir?
İş Kanunu'na göre yıllık fazla çalışma süresi 270 saati geçemez. Bu sınır bireysel iş sözleşmesiyle artırılamaz. İşveren bu sınırı aşarsa her işçi için idari para cezası uygulanır.
Gece mesaisi nasıl hesaplanır?
İş Kanunu gece çalışması (20:00–06:00 arası) için ek ücret zorunluluğu getirmez. Ancak toplu iş sözleşmeleri veya iş sözleşmeleri genellikle %25–%50 arası gece zammı öngörür. Gece çalışma süresi 7,5 saati geçemez.
Netten mesai nasıl hesaplanır?
Fazla mesai yasal olarak brüt ücret üzerinden hesaplanır. Net yaklaşık değeri için aylık net maaşınızı 225 saate bölüp saatlik net ücreti bulun, ardından 1,5 (veya pazar için 2) ile çarpın. Kesin net için fazla mesai brüt tutarı 12 aylık kümülatif vergi matrahına eklenmeli; kesin sonuç için Maaş Hesaplama aracımızı kullanın.
Saatlik brüt ücret nasıl hesaplanır?
Aylık brüt maaş aylık çalışma saatine bölünür. Türkiye'de standart varsayım 225 saattir (haftada 45 saat × 5). Asgari ücret (33.030 TL) için 146,80 TL/saat, 60.000 TL brüt için 266,67 TL/saat çıkar. Sözleşmenizde farklı bir aylık saat belirtilmişse (180 veya 200 saat) o değer kullanılır.
Pazar günü mesai ücreti ne kadar?
Pazar çalışması %100 zamlı hesaplanır (saatlik brüt × 2). Ayrıca hafta tatili ücreti zaten maaşa dahil olduğundan, pazar günü çalışan işçi toplam 2,5 günlük ücret hak eder: 1 gün tatil ücreti + 1,5 gün çalışma ücreti. 33.030 TL brüt alan bir işçi pazar 8 saat çalışırsa yaklaşık 2.349 TL ek ücret alır.
Bu araç bilgilendirme amaçlıdır. Resmi iş hukuku ve ücret hesaplamaları için yetkili bir mali müşavir veya avukata danışın.